Educore · Denetim
DR-İLİ-043
İlişki Yönetimi Denetim Gereklilikleri
Kapsam
Bu doküman, İlişki Yönetimi pratiğinin kurumda ne ölçüde tanımlı, uygulanır ve ölçülür olduğunu saha denetiminde değerlendirmek için kullanılan gereklilikleri içerir. Kapsam; kurum çapında ortak ilişki yaklaşımı ve ilkeleri, paydaşların tanımlanması ve haritalanması, kilit paydaş grupları için ilişki modelleri, ilişki yolculuğunun yönetimi, roller ve yetki sınırları, temas ve taahhüt kayıtları, çatışma ile istisna yönetimi, ölçüm ve gözden geçirme düzeni ve bu pratiği destekleyen araç ve otomasyondur. Hem kurum dışı paydaşlarla (müşteri, kullanıcı, ortak, tedarikçi, düzenleyici, kamuoyu, meslek toplulukları) hem kurum içi birimler ve ekipler arasındaki ilişkiler kapsama girer. Hizmet seviyesi anlaşmalarının içeriği, tedarikçi sözleşme yönetimi, insan kaynakları süreçleri ve kurumsal değişim yönetimi bu dokümanın kapsamı dışındadır; bu alanların yalnız ilişki yönetimiyle arayüzleri incelenir.
Değerlendirme yöntemi
Her madde bir şart ifade eder ve saha çalışmasında üç değerden biriyle işaretlenir. Karşılıyor: şart yazılı olarak tanımlı, fiilen uygulanıyor ve maddenin kanıt karşılığı gösterilebiliyor. Kısmen karşılıyor: tanım veya uygulama var, ancak kanıt eksik, güncelliğini yitirmiş ya da yalnız bazı paydaş gruplarında geçerli. Karşılamıyor: tanım, uygulama veya kanıt yok. Sözlü beyan tek başına kanıt sayılmaz; her madde için tarihli bir kayıt, onaylı bir doküman ya da sistem çıktısı istenir. Maddede yazan kanıt karşılığı, şartın karşılandığını göstermek için yeterli asgari kayıttır; kurum eşdeğer başka bir kayıt sunabilir ve bu durumda eşdeğerlik gerekçesi denetim notuna yazılır. Kurumun yapısı gereği uygulanabilir olmayan maddeler gerekçesiyle kapsam dışı işaretlenir ve olgunluk hesabına katılmaz. Örneklem esasına göre çalışılır; her madde için en az iki farklı paydaş grubundan kayıt istenir.
Durum işaretleriKarşılıyorKısmen karşılıyorKarşılamıyor
Dokümanı açın
Kurumsal e-postanızı bırakın, 43 maddenin tamamı açılsın
Doküman ücretsizdir. E-postanızı yalnızca dokümanı iletmek ve denetim konusundaki güncellemeleri paylaşmak için kullanırız.
Gönderdiğinizde KVKK Aydınlatma Metni'ni kabul etmiş olursunuz.
01Yönetişim, Yaklaşım ve İlkeler
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 01.01 | Kurum çapında geçerli ortak bir ilişki yönetimi yaklaşımı yazılı olarak tanımlanmış, yetkili yönetim organı tarafından onaylanmış ve doküman sahibi atanmış olmalıdır. | Sürüm numarası, onay tarihi, onaylayan makam ve doküman sahibi alanlarını içeren ilişki yönetimi yaklaşımı dokümanı. | |
| 01.02 | Yaklaşımın kurum stratejisi ve kurum değerleriyle hizası belgelenmiş olmalı; hangi stratejik hedefe hangi ilişki ilkesinin hizmet ettiği izlenebilir olmalıdır. | Strateji hedefi ile ilke eşleşmesini gösteren tablo veya yaklaşım dokümanının strateji referansları bölümü. | |
| 01.03 | İlişki ilkeleri (açıklık, suçlamayan işbirliği, iki yönlü iletişim, sürekli öğrenme, çatışma önleme) tek tek sayılabilir maddeler hâlinde yazılmış ve her ilke için beklenen davranış örneği verilmiş olmalıdır. | Numaralı ilkeler listesi ve ilke başına beklenen ile kabul edilmeyen davranış örnekleri. | |
| 01.04 | Yaklaşımın kapsamı; hangi iç birimlerin ve hangi dış paydaş gruplarının dâhil olduğu ile bu pratiğin diğer yönetim alanlarıyla sınırı açıkça belirtilmiş olmalıdır. | Kapsam ve kapsam dışı bölümü ile ilişki yönetimi, hizmet seviyesi yönetimi, tedarikçi yönetimi ve insan kaynakları arasındaki sınırı gösteren sorumluluk ayrım tablosu. | |
| 01.05 | Yaklaşım ve ilkeler tüm çalışanlara duyurulmuş olmalı; duyurunun ve farkındalık çalışmasının ulaştığı kitle kayıt altına alınmalıdır. | Tarihli duyuru kaydı, kurum içi yayın tarihi ve farkındalık oturumu katılım listeleri. | |
| 01.06 | Yaklaşımın gözden geçirme sıklığı tanımlanmış olmalı (en az yıllık) ve son gözden geçirmenin tarihi bu sıklığa uygun olmalıdır. | Gözden geçirme takvimi ve son gözden geçirmenin bulgu ile karar içeren tutanağı. |
02Paydaş Tanımlama ve Haritalama
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 02.01 | Kilit iç ve dış paydaşlar güncel bir envanterde kayıt altına alınmış olmalı; paydaşların envantere giriş ve çıkış ölçütleri yazılı olmalıdır. | Son güncelleme tarihi görünen paydaş envanteri ve paydaş tanımlama yöntemi notu. | |
| 02.02 | Paydaşlar etki ve ilgi düzeyine göre sınıflandırılmış olmalı; her sınıf için beklenen asgari iletişim yoğunluğu ve muhatap düzeyi tanımlanmış olmalıdır. | Etki ve ilgi eksenli paydaş haritası ile sınıf başına iletişim sıklığı ve muhatap eşleşme tablosu. | |
| 02.03 | Paydaş haritası tanımlı aralıklarla ve belirlenmiş tetikleyici olaylarda (yeni ekip veya ürün, düzenleme değişikliği, yeniden yapılanma) gözden geçirilmiş olmalıdır. | Tarihli harita sürümleri, gözden geçirme tetikleyicileri listesi ve tetikleyici sonrası yapılmış güncelleme örneği. | |
| 02.04 | Her kilit paydaşın beklentileri, çıkarları ve diğer paydaşlarla olası çıkar çatışmaları kayıt altına alınmalıdır. | Paydaş kartlarında beklenti, çıkar ve çatışma riski alanlarının doldurulmuş örnekleri. | |
| 02.05 | Hizmet ilişkisi dışındaki paydaşlar (düzenleyici kurumlar, kamu, yatırımcı, medya, meslek toplulukları, yerel topluluklar) envanterde ayrı bir tür olarak ele alınmış ve muhatapları belirlenmiş olmalıdır. | Envanterde paydaş türü alanı ve hizmet ilişkisi dışı paydaşlar için muhatap atama kayıtları. |
03İlişki Modelleri ve İlişki Yolculuğu
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 03.01 | Her kilit paydaş grubu için bir ilişki modeli tanımlanmış ve yetkili tarafından onaylanmış olmalıdır. | Paydaş grubu başına onay izi taşıyan ilişki modeli dokümanları ve modelsiz kalan grupların listesi. | |
| 03.02 | İlişki modeli; işbirliği düzeyi, yolculuk adımları, adım başına faaliyetler, sorumluluklar, riskler, fırsatlar ve beklenen davranış kalıplarını içermelidir. | Bu alanları içeren model şablonu ve en az iki farklı paydaş grubu için doldurulmuş model örneği. | |
| 03.03 | İlişki yolculuğunun adımları (keşif, temas, müzakere, anlaşma, başlatma, birlikte çalışma, gözden geçirme, sonlandırma) tanımlanmış olmalı ve her adımın çıktısı ile geçiş ölçütü belirli olmalıdır. | Yolculuk akış şeması ve adım, çıktı, geçiş ölçütü sütunlarını içeren tablo. | |
| 03.04 | İlişkinin türüne göre model seçim ölçütleri tanımlanmış olmalı; her ilişki için uygulanacak model ilişkinin başında belirlenip kayda geçmiş olmalıdır. | Model seçim ölçütleri tablosu ve ilişki kaydında atanmış model alanı ile atama tarihi. | |
| 03.05 | Modelin duruma uyarlanması veya modelden sapılması hâlinde uyarlama gerekçesiyle kayıt altına alınmış ve yetkili tarafından onaylanmış olmalıdır. | Gerekçe ve onay izi taşıyan uyarlama veya sapma kayıtları. | |
| 03.06 | İlişkinin sonlandırılmasında izlenecek adımlar (bilgi ve dosya devri, erişimlerin kapatılması, kapanış görüşmesi, öğrenilen dersler) tanımlanmış olmalıdır. | Sonlandırma kontrol listesi ve son dönemde tamamlanmış en az bir sonlandırma kaydı. |
04Roller, Yetki ve Sahiplik
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 04.01 | İlişki yöneticisi rolü tanımlanmış, sorumlulukları yazılı olmalı ve rol göreve bağlı biçimde atanmış olmalıdır. | Rol tanımı ve görev ile kişi eşleşmesini gösteren güncel atama kaydı. | |
| 04.02 | Kilit paydaş veya paydaş grubu başına kurumu temsil eden bir ilişki temsilcisi atanmış olmalıdır; temsilcisi olmayan kilit paydaş bulunmamalıdır. | Paydaş ile temsilci eşleşme tablosu ve boş kalan satırların gerekçe kaydı. | |
| 04.03 | İlişki rollerinin karar ve taahhüt yetki sınırları, hangi konuda kimin kurum adına söz verebileceği düzeyinde tanımlanmış olmalıdır. | Yetki matrisi veya taahhüt sınırlarını gösteren onaylı tablo. | |
| 04.04 | Her kritik ilişki rolü için yedek veya vekâlet düzeni tanımlanmış olmalı; rol sahibinin yokluğunda ilişkinin yürütülmesi kesintiye uğramamalıdır. | Vekâlet listesi ve vekâletin fiilen kullanıldığı en az bir temas kaydı. | |
| 04.05 | İlişki rolleri için gereken yetkinlikler (iletişim, arabuluculuk, paydaş ve bağlam bilgisi) tanımlanmış olmalı ve rol sahiplerinin bu yetkinlikleri karşıladığı gösterilmelidir. | Yetkinlik tanımı ile rol sahiplerinin eğitim, değerlendirme veya yeterlik kayıtları. |
05Kayıt, Bilgi ve İletişim
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 05.01 | Paydaşlarla yapılan kilit temaslar (toplantı, görüşme, karar, taahhüt, şikâyet) modelin gerektirdiği ayrıntıda kayıt altına alınmalıdır. | Tarih, katılımcı, konu, karar ve izleyen adım alanlarını içeren temas kayıtları. | |
| 05.02 | İlişki kayıtlarının tutulduğu ortam, saklama süresi ve erişim yetkileri tanımlanmış olmalı; kişisel ve gizli bilgiler yetkiyle sınırlanmış olmalıdır. | Kayıt yönetimi kuralı, saklama süresi tablosu ve sistemden alınmış erişim yetki raporu. | |
| 05.03 | Paydaşa verilen taahhütler sahibi ve termini ile izlenmeli; kapanış durumu kayıt üzerinden görülebilmelidir. | Taahhüt ve aksiyon takip listesi ile kapatılmış maddelere ait kapanış kayıtları. | |
| 05.04 | Kilit paydaş grupları için iletişim planı (kanal, sıklık, muhatap, dil) tanımlanmış olmalı ve fiilî temas sıklığı planla karşılaştırılabilir olmalıdır. | İletişim planı ve plan ile gerçekleşen temas sıklığını karşılaştıran dönemsel çıktı. | |
| 05.05 | İlişki rolü el değiştirdiğinde paydaş bilgisinin ve açık taahhütlerin devri kayıtla yapılmış olmalıdır. | Devir teslim tutanağı veya açık maddeleri listeleyen devir kontrol listesi. |
06Çatışma ve İstisna Yönetimi
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 06.01 | Modelin işlemediği veya çatışma çıktığı durumlarda izlenecek yol tanımlanmış olmalı; istisnanın kim tarafından açılacağı belirli olmalıdır. | İstisna ve çatışma yönetimi akışı ile açılmış istisna kayıtları. | |
| 06.02 | Eskalasyon basamakları, her basamağın karar mercii ve azami yanıt süresi tanımlanmış olmalıdır. | Basamak, merci ve süre sütunlarını içeren eskalasyon tablosu ve süre uyumunu gösteren örnek kayıtlar. | |
| 06.03 | Çatışma ve arabuluculuk vakaları; nedeni, alınan aksiyon, sonucu ve kapanış tarihi ile kayıt altına alınmalıdır. | Neden ve sonuç alanları doldurulmuş çatışma vaka kayıtları. | |
| 06.04 | Yıkıcı davranış kalıplarının (eleştiriye dönüşen kişisel saldırı, savunmacılık, küçümseme, engelleme) bildirilmesi için bir yol tanımlanmış olmalı ve bildirimde bulunanın korunmasına ilişkin kural yazılı olmalıdır. | Bildirim kanalı tanımı, kimliği gizli bildirim seçeneğinin kanıtı ve gelen bildirimlerin işlem kayıtları. | |
| 06.05 | Tekrarlayan çatışmalar için kök neden incelemesi yapılmış olmalı; inceleme sonucunda ilkelerde veya ilişki modelinde düzeltme gereği değerlendirilmelidir. | Kök neden analizi kaydı ve buna dayanan model veya ilke revizyon izi. |
07Ölçüm, Gözden Geçirme ve İyileştirme
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 07.01 | İlişki yönetiminin başarısını ölçen göstergeler tanımlanmış olmalı; her gösterge için veri kaynağı, hesaplama yöntemi, ölçüm sıklığı ve sahip belirlenmiş olmalıdır. | Tanım, kaynak, hesaplama, sıklık ve sahip alanlarını içeren gösterge kartları. | |
| 07.02 | Dış paydaş memnuniyeti ve kurum içi ilişki iklimi tanımlı aralıklarla ölçülmeli; sonuçlar paydaş grubu ve birim bazında raporlanmalıdır. | Ölçüm takvimi ile grup ve birim ayrımı yapılmış memnuniyet ve iklim ölçümü sonuç raporları. | |
| 07.03 | Kopan veya süresinden önce sonlandırılan ilişkiler nedeni ile birlikte kayıt altına alınmalı ve dönemsel olarak değerlendirilmelidir. | Sonlandırma nedeni alanı doldurulmuş ilişki kayıtları ve dönemsel değerlendirme notu. | |
| 07.04 | İlişkiler; koşullar değiştiğinde, ilişki sonlanırken ve dönemsel olarak gözden geçirilmeli, gözden geçirmenin bulguları kayıt altına alınmalıdır. | Üç tetikleyicinin her biri için en az bir gözden geçirme tutanağı. | |
| 07.05 | Gözden geçirmelerden ve öğrenilen derslerden çıkan iyileştirme girişimleri sahibi, termini ve durumu ile izlenmelidir. | İyileştirme kayıt listesi ile kapatılmış ve süresi geçmiş maddelerin durum dökümü. | |
| 07.06 | Ölçüm sonuçları ve iyileştirme durumu yönetime tanımlı aralıklarla sunulmalı; yönetimin kararları kayıt altına alınmalıdır. | Yönetim gözden geçirme gündemi, sunulan rapor ve karar tutanağı. |
08Araç, Otomasyon ve Üçüncü Taraflar
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 08.01 | İlişki kayıtlarının tutulduğu araç veya araçlar tanımlanmış olmalı; bir paydaşa ait kayıtların tek bir güvenilir kaynaktan derlenebildiği gösterilmelidir. | Araç envanteri, kayıt kaynağı beyanı ve tek bir paydaş için alınmış birleşik kayıt dökümü. | |
| 08.02 | Araç üzerinde ilişki modelinin izlenmesini sağlayan alanlar (model türü, yolculuk adımı, atanmış temsilci, son temas, gözden geçirme tarihi) yapılandırılmış olmalıdır. | Alan yapılandırmasını gösteren sistem ekranı veya alan listesi çıktısı. | |
| 08.03 | Gözden geçirme ve asgari temas sıklığının aşılması hâlinde uyarı veya hatırlatma üreten bir mekanizma kurulmuş olmalıdır. | Hatırlatma kuralının tanımı ve tetiklenmiş uyarıların örnek kayıtları. | |
| 08.04 | Tanımlı göstergeler araçtan üretilebilir olmalı; elle derlenen göstergeler için derleme yöntemi ve sorumlusu yazılı olmalıdır. | Rapor tanımı ile örnek rapor çıktısı veya elle derleme yöntem notu. | |
| 08.05 | İlişki yönetiminin bir bölümü üçüncü tarafa (hizmet bütünleştirici, ajans, danışman) bırakılmışsa devredilen kapsam, karşılıklı bilgi paylaşımı, değişiklik bildirimi ve raporlama yükümlülüğü sözleşmeyle tanımlanmış olmalıdır. | Sözleşmenin ilgili maddeleri, mutabakat metni ve üçüncü taraftan gelen dönemsel raporlar. |