Educore · Denetim
DR-İSG-045
İşgücü ve Yetenek Yönetimi Denetim Gereklilikleri
Kapsam
Bu doküman, İşgücü ve Yetenek Yönetimi pratiğinin kurumdaki uygulanma düzeyini kanıta dayalı olarak değerlendirmek üzere kullanılacak gereklilikleri tanımlar. Kapsam; işgücü ve yetenek yönetimi yaklaşımının yönetişimi ve iş stratejisiyle bağı, organizasyonel planlama ile organizasyon formu ve yönetim sistemi, persona bazlı çalışan yolculuğu modelleri ve yolculuk kayıtları, çalışan deneyimi ile kurum kültürü ve liderlik beklentileri, yetkinlik vizyonu ve yetenek gelişim düzeni, roller ve idari kayıt düzeni, ölçüm ve gözden geçirme ile bilgi kaynakları, araç desteği ve dış kaynaklı işgücüdür. Doküman kadro sayısının, ücret düzeyinin veya seçilecek organizasyon formunun ne olacağına ilişkin bir ölçüt önermez; kurumun kendi kararlarının tanımlı, gerekçeli, onaylı ve kanıtlanabilir olmasını arar. Bir iş hukuku uygunluk incelemesi değildir. Organizasyonel değişimlerin yürütülmesi, personel sayısına yönelik kapasite talebinin planlanması, insan kaynaklı risklerin yönetimi, kaynak sağlama stratejisinin belirlenmesi ve proje bazlı eğitim ile işe alıştırma çalışmaları ilgili diğer pratiklerin denetim kapsamında ele alınır; bu dokümanda yalnızca işgücü ve yetenek yönetiminin bu alanlarla bağlantı kurma biçimi incelenir.
Değerlendirme yöntemi
Maddeler şart cümlesi olarak yazılmıştır ve her madde için kanıt karşılığı belirtilmiştir. Değerlendirme üç derecelidir: Karşılıyor — şart, belirtilen türde ve güncel kanıtla eksiksiz gösterilir. Kısmen karşılıyor — şart tanımlıdır ancak uygulama yaygınlığı, kapsam ya da kayıt bütünlüğü bakımından eksiktir. Karşılamıyor — şarta ilişkin tanım veya kanıt sunulamaz. Sözlü beyan tek başına kanıt sayılmaz; onaylı doküman, sistem kaydı, kütük çıktısı, tutanak veya ekran kaydı gibi doğrulanabilir bir belge gerekir. Sunulan kanıtın tarihi denetim dönemi içinde olmalıdır. Çalışan kayıtları örnekleme ile incelenir; kişiye özel veriler kurumun belirlediği maskeleme düzeniyle görüntülenir ve denetim dosyasında kişisel veri saklanmaz. Maddelerde geçen "tanımlı aralık" ifadesi, kurumun kendi belirlediği ve yazılı olarak duyurduğu sıklığı gösterir; denetim bu sıklığın uygunluğunu değil, tanımlı olup olmadığını ve fiilen uygulanıp uygulanmadığını değerlendirir. Bir madde kurumun yapısı gereği uygulanabilir değilse kapsam dışı işaretlenir, gerekçesi denetim dosyasına yazılır ve bu maddeler olgunluk hesabına katılmaz.
Durum işaretleriKarşılıyorKısmen karşılıyorKarşılamıyor
Dokümanı açın
Kurumsal e-postanızı bırakın, 45 maddenin tamamı açılsın
Doküman ücretsizdir. E-postanızı yalnızca dokümanı iletmek ve denetim konusundaki güncellemeleri paylaşmak için kullanırız.
Gönderdiğinizde KVKK Aydınlatma Metni'ni kabul etmiş olursunuz.
01Yönetişim, Strateji Uyumu ve Kapsam
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 01.01 | İşgücü ve yetenek yönetimi yaklaşımı, strateji ve uygulama kılavuzu düzeyinde yazılı olarak tanımlanmış, yetkili bir yönetim organı tarafından onaylanmış ve yürürlük tarihi kayıt altına alınmış olmalıdır. | Onaylı işgücü ve yetenek yönetimi stratejisi ve kılavuz dokümanı; onay kaydı (kurul kararı veya imza/e-onay), sürüm ve yürürlük tarihi bilgisi. | |
| 01.02 | Yaklaşımın sahibi rol düzeyinde atanmış; insan kaynakları birimi ile teknoloji ve iş birimi yöneticileri arasındaki sorumluluk paylaşımı yazılı olarak belirlenmiş olmalıdır. | Görev tanımındaki sahiplik maddesi; insan kaynakları ile birim yöneticileri arasındaki yetki ve sorumluluk paylaşımını gösteren onaylı doküman veya sorumluluk matrisi. | |
| 01.03 | Kurumun iş stratejisi ile işgücü ve yetenek yönetimi yaklaşımı arasındaki bağ stratejik analiz çıktısıyla gösterilmeli; analiz tanımlı aralıklarla ve strateji değiştiğinde yenilenmelidir. | Tarihli stratejik analiz raporu; strateji revizyon tarihleri ile analiz tarihlerini karşılaştıran izleme kaydı. | |
| 01.04 | Değer zinciri ve anahtar değer akışları analiz edilmiş olmalı; analizden çıkan organizasyon formu ve çözüm önerileri karar kaydıyla birlikte kayıt altına alınmalıdır. | Değer zinciri analiz raporu; öneri listesi ve her öneri için kabul, erteleme veya ret kararını gösteren kayıt. | |
| 01.05 | Yaklaşımın kapsamı, dahil edilen birimler, roller ve istihdam biçimleri belirtilerek tanımlanmalı; kapsam dışı bırakılanlar gerekçesiyle kayıt altına alınmalıdır. | Kapsam tanımı veya kapsam listesi; kapsam dışı bırakma gerekçe kaydı. | |
| 01.06 | Kurumun paylaşılan değerleri ve ilkeleri yazılı olarak tanımlanmış, çalışanlara ve ilgili dış paydaşlara duyurulmuş olmalı; duyuru ve farkındalık etkinliklerinin kayıtları saklanmalıdır. | Onaylı değerler ve ilkeler dokümanı; iç duyuru kayıtları, farkındalık etkinliği gündemleri ve katılım listeleri. |
02Organizasyonel Planlama, Yapı ve Yönetim Sistemi
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 02.01 | Yürürlükteki organizasyon yapısı güncel bir şema ile belgelenmiş olmalı; şemada birimler, raporlama hatları ve karar yetkileri görünür olmalıdır. | Tarihli ve onaylı organizasyon şeması; karar yetkilerini gösteren yetki tablosu. | |
| 02.02 | Seçilen organizasyon formunun gerekçesi ve ürün ile hizmet sunumunu nasıl desteklediği yazılı olarak kayıt altına alınmalıdır. | Organizasyon tasarımı karar notu; değerlendirilen seçenekleri ve seçim gerekçesini içeren analiz çıktısı. | |
| 02.03 | Görev dağılımı, birimler arası eşgüdüm, ödüllendirme esasları ve bilgi akışına ilişkin çözümler tanımlanmış ve onaylanmış olmalıdır. | Rol ve görev tanımları; eşgüdüm düzenini gösteren toplantı ve karar kurulu tanımları; onaylı ödüllendirme esasları ve bilgi paylaşım düzeni dokümanı. | |
| 02.04 | Organizasyon tasarımından doğan değişiklikler sahibi, kapsamı ve termini belirlenmiş bir program olarak planlanmalı; ilerleme raporlanmalı ve sapmalarda düzeltici karar alınmalıdır. | Onaylı organizasyonel değişim programı veya girişim listesi; ilerleme raporları ve düzeltici karar kayıtları. | |
| 02.05 | Organizasyon yapısı ve yönetim sistemi tanımlı aralıklarla gözden geçirilmeli; gözden geçirmede saptanan uyumsuzluklar, alınan kararlar ve görev tanımlarında yapılan güncellemeler kayıt altına alınmalıdır. | Gözden geçirme tutanakları; karar ve aksiyon kütüğü; güncellenen görev tanımlarının sürüm kayıtları. |
03Çalışan Yolculuğu Yönetimi
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 03.01 | Çalışan tanımı, kadrolu personelin yanı sıra sözleşmeli, geçici, gönüllü ve kurum yetkisi altında çalışan iş ortağı personelini de kapsayacak biçimde yazılı olarak belirlenmiş olmalıdır. | Yaklaşım dokümanındaki çalışan tanımı; kurumda geçerli istihdam biçimlerinin listesi ve her biçim için örnek kayıt. | |
| 03.02 | Çalışan persona segmentleri tanımlanmış ve her segment için bir çalışan yolculuğu modeli hazırlanmış ve onaylanmış olmalıdır. | Persona tanımları; onaylı çalışan yolculuğu modeli dokümanları ve onay kayıtları. | |
| 03.03 | Her çalışan yolculuğu modeli; aday kaynakları ve arama yaklaşımı, sözleşme koşulları ve müzakere yaklaşımı, işe alıştırma, performans yönetimi ve gelişim planlama, eğitim, istisna yönetimi, yaşam olaylarının ele alınması ve ayrılış adımlarını kapsamalıdır. | Model içerik eşleştirme tablosu; her başlığın modelde karşılandığını gösteren bölüm referansları. | |
| 03.04 | Yeni işgücü talebi veya mevcut çalışanın yolculuğunda değişiklik oluştuğunda uygulanacak model belirlenmeli, uygunluğu doğrulanmalı ve yolculuk adımları tarih ile sorumlusu belirtilerek kayıt altına alınmalıdır. | Çalışan yolculuğu kayıtları (model seçimi, doğrulama ve uyarlama notu; aday, teklif, sözleşme, işe alıştırma, gelişim ve ayrılış adım tarihleri); örneklem üzerinden eksiksizlik kontrolü. | |
| 03.05 | Yolculuk sırasındaki istisnalar ve prosedürden sapmalar; gerekçesi, onaylayan rolü ve sonucu belirtilerek kayıt altına alınmalı, çıkarılan dersler gözden geçirilmelidir. | İstisna kayıtları ve onay izleri; istisna gözden geçirme tutanakları ve alınan ders kayıtları. | |
| 03.06 | Çalışan yolculuğu modelleri tanımlı aralıklarla ve önemli istisnaların ardından gözden geçirilmeli; gözden geçirme çıktısı model güncellemesine veya güncelleme yapılmama gerekçesine bağlanmalıdır. | Model gözden geçirme raporları; model sürüm geçmişi ve güncelleme veya değişiklik yapmama karar kayıtları. |
04Çalışan Deneyimi, Kültür ve Liderlik
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 04.01 | Çalışan deneyimi geri bildirimi tanımlı yöntem ve sıklıkla toplanmalı; toplanan geri bildirimin değerlendirilmesi ve sonuçlandırılması kayıt altına alınmalıdır. | Geri bildirim yöntemi tanımı ve takvimi; anket veya görüşme kayıtları ile bunlara bağlı aksiyon kütüğü ve kapanış izleri. | |
| 04.02 | Çalışan deneyiminin fiziksel ortam, sosyal etkileşim ve işin kendisine ilişkin boyutları ayrı ayrı değerlendirilmeli ve bulgular kayıt altına alınmalıdır. | Deneyim değerlendirme raporu; üç boyutun her biri için bulgu kaydı ve bunlara bağlanan iyileştirme maddeleri. | |
| 04.03 | Kurumdan ayrılan çalışanlarla çıkış görüşmesi yapılmalı; ayrılış nedenleri tanımlı sınıflara göre kayıt altına alınmalı ve eğilimler dönemsel olarak raporlanmalıdır. | Çıkış görüşme kayıtları; ayrılış nedeni sınıflaması ve dönemsel eğilim raporu. | |
| 04.04 | Kurum kültürü tanımlı boyutlar üzerinden değerlendirilmeli; kültürel farklılıklar ile çeşitlilik ve kapsayıcılık ilkelerinin uygulanmasına ilişkin kararlar kayıt altına alınmalıdır. | Kültür değerlendirme çıktısı (kültür haritası veya eşdeğeri); çeşitlilik ve kapsayıcılık ilkeleri ile bunlara bağlı karar ve izleme kayıtları. | |
| 04.05 | Yönetici ve liderlerden beklenen davranış ve yetkinlikler yazılı olarak tanımlanmış olmalı; liderlerin bu beklentilere göre değerlendirilmesi ve geri bildirim alması kayıt altına alınmalıdır. | Liderlik yetkinlik ve davranış tanımları; liderlik değerlendirme formları, geri bildirim kayıtları ve gelişim maddeleri. |
05Yetenek ve Yetkinlik Yönetimi
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 05.01 | Kurumun anahtar ve destekleyici yetkinliklerini tanımlayan bir yetkinlik vizyonu belirlenmiş ve onaylanmış olmalıdır. | Onaylı yetkinlik vizyonu dokümanı; kurum vizyonu, iş stratejisi ve kullanıldıysa sektör yetkinlik modellerine yapılan referanslar. | |
| 05.02 | Roller ve pratik etkinlikleri için yetkinlik profilleri tanımlanmış olmalı; profiller teknik uzmanlığın yanında liderlik, yönetsel kayıt tutma, eşgüdüm ve iletişim ile yöntem ve teknik yetkinliklerini de içermelidir. | Rol ve etkinlik bazlı yetkinlik profili tablosu; profillerin onay kaydı ve iş ilanı ile görev tanımlarıyla tutarlılığını gösteren örnekler. | |
| 05.03 | Mevcut yetkinlikler tanımlı yöntemle değerlendirilmeli; değerlendirme kapsamı kayıt altına alınmalı, kapsam anahtar roller ve yetkinliklerle sınırlandırıldıysa gerekçesi belirtilmeli ve saptanan açıklar, riskler ile fırsatlar raporlanmalıdır. | Yetkinlik değerlendirme raporu; yöntem tanımı, kapsanan çalışan ve ekip listesi, kapsam sınırlandırma gerekçesi ve açık listesi. | |
| 05.04 | Saptanan yetkinlik açıkları için gelişim programı ve bireysel ile ekip düzeyinde gelişim planları hazırlanmış; her plan için sahip, termin ve kaynak ihtiyacı belirlenmiş olmalıdır. | Yetkinlik gelişim programı; bireysel ve ekip gelişim planları (sahip, termin, bütçe veya kaynak alanı doldurulmuş). | |
| 05.05 | Gelişim programının yürütülmesi izlenmeli; eğitim, belgelendirme, görev rotasyonu, çapraz eğitim, iç ve dış danışmanlık, mentorluk ile koçluk etkinlikleri kayıt altına alınmalıdır. | Eğitim ve gelişim kayıtları (katılım, tamamlama, belge); rotasyon kayıtları; mentorluk ve koçluk oturum kayıtları. | |
| 05.06 | Yetkinlik vizyonu ve gelişim programı tanımlı aralıklarla ve önemli istisnaların ardından gözden geçirilmeli; gözden geçirme toplanan geri bildirim ve ölçüm verisine dayandırılmalıdır. | Program ve vizyon gözden geçirme raporları; kullanılan geri bildirim özetleri ve gösterge verisi ekleri; güncelleme karar kayıtları. | |
| 05.07 | Anahtar roller belirlenmiş olmalı; bu roller için yedekleme ve devir düzeni tanımlanmış ve güncel tutulmalıdır. | Anahtar rol listesi; yedek adayları ve hazırlık durumunu gösteren yedekleme kaydı ile son güncelleme tarihi. |
06Roller, İdari Kayıt Düzeni ve Kontroller
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 06.01 | Pratiğin etkinlikleri için (stratejik analiz, değer zinciri analizi, organizasyon tasarımı, değişimlerin başlatılması ve izlenmesi, yolculuk yönetimi, yetkinlik değerlendirme ve gelişim) roller tanımlanmış ve kişilere atanmış olmalıdır. | Etkinlik ve rol sorumluluk matrisi; kişi bazlı atama kayıtları ve vekalet düzeni. | |
| 06.02 | İnsan kaynakları rollerini üstlenen kişilerin mesleki yetkinliği ve sürekli mesleki gelişimi kayıtla gösterilmelidir. | Eğitim, belge ve deneyim kayıtları; yetkinlik değerlendirme formları ve dönem içi gelişim etkinliklerinin kayıtları. | |
| 06.03 | Kurumun ekip ve çalışan sayısı, iş yükü, yetkinlikleri, mevcut ve öngörülen erişilebilirliği, iş performansı ile ilgili maliyetleri güncel ve izlenebilir biçimde kayıt altına alınmalıdır. | İşgücü envanteri veya insan kaynakları sistem raporu; alan eksiksizliği ve güncellik kontrol çıktısı. | |
| 06.04 | İdari kayıt tutma görevleri (kayıt güncelleme, durum bilgisi girişi, dönemsel raporlama) görev tanımlarında yer almalı ve yerine getirilme düzeyi izlenmelidir. | Görev tanımlarındaki ilgili maddeler; kayıt eksiksizliği ve gecikme izleme raporu. | |
| 06.05 | Çalışan kayıtlarına erişim yetkileri rol bazında tanımlanmış olmalı ve tanımlı aralıklarla gözden geçirilmelidir. | Erişim yetki matrisi; yetki gözden geçirme kayıtları ve kaldırılan yetkilerin işlem izleri. | |
| 06.06 | İdari kontrollerin gerekliliği ve maliyeti tanımlı aralıklarla değerlendirilmeli; değer üretmediği saptanan kontrollerin kaldırılması veya sadeleştirilmesi karara bağlanmalı ve karar kayıt altına alınmalıdır. | Kontrol envanteri ve fayda ile maliyet değerlendirmesi; sadeleştirme veya kaldırma kararları ve uygulama izleri. |
07Ölçüm, Gözden Geçirme ve İyileştirme
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 07.01 | Pratiğin performansını izleyen göstergeler tanımlanmış, her göstergenin sahibi atanmış, ölçü birimi, dönemi ve hedef değeri onaylanmış olmalıdır. | Gösterge kütüğü (tanım, sahip, ölçü birimi, dönem, hedef değer, veri kaynağı); hedef değer onay kaydı. | |
| 07.02 | İşgücü veya yetkinlik eksikliği nedeniyle gecikmiş, kapsamı daralmış ya da olumsuz etkilenmiş stratejik girişim, plan ve anlaşmalar kayıt altına alınmalı ve etkisi belirtilmelidir. | Etkilenen girişim ve plan kayıtları; her kayıt için etki açıklaması (gecikme süresi, kapsam değişikliği veya maliyet etkisi). | |
| 07.03 | Çalışan devir oranı, çalışan memnuniyeti, işveren imajı ve değer üreten işe atanmamış kapasite düzeyi tanımlı yöntemle ölçülmeli ve dönemsel olarak raporlanmalıdır. | Ölçüm yöntemi ve hesaplama tanımları; dönemsel gösterge raporları ve hesaplamayı besleyen kaynak veri çıktıları. | |
| 07.04 | Ölçüm sonuçları yetkili yönetim organına tanımlı sıklıkla raporlanmalı; gözden geçirmede alınan kararlar sorumlu ve termin belirtilerek kayıt altına alınmalı ve durumları izlenmelidir. | Yönetim gözden geçirme tutanakları ve sunulan rapor sürümleri; karar ve aksiyon kütüğü ile kapanış kayıtları. | |
| 07.05 | Pratiğe ilişkin iyileştirme fırsatları ile önceki değerlendirme ve denetim bulguları tek bir kütükte toplanmalı, önceliklendirilmeli ve kapanışları izlenmelidir. | İyileştirme ve bulgu takip kütüğü (kaynak, öncelik, sahip, termin, durum); kapatma kanıtları ve açık kalan maddelerin gerekçeleri. |
08Bilgi Kaynakları, Araç Desteği ve Dış Kaynaklı İşgücü
| Madde | Şart | Kanıt | Durum |
|---|---|---|---|
| 08.01 | Pratiğin dayandığı bilgi kaynakları (kurum stratejisi ve portföyleri, mimari kayıtları, sektör ve işgücü piyasası eğilimleri, kültür ve performans verisi) tanımlanmış olmalı; her kaynak için sahip ve güncellik durumu izlenmelidir. | Bilgi kaynağı envanteri (kaynak adı, sahip, güncelleme sıklığı, son güncelleme tarihi). | |
| 08.02 | İşgücü ve yetenek yönetimi etkinliklerini destekleyen araçlar envanterde listelenmiş olmalı; her araç için desteklediği etkinlik, sahibi ve veri kapsamı belirtilmelidir. | Araç envanteri (insan kaynakları yönetim sistemi, öğrenme ve içerik yönetimi, yetkinlik veri tabanı, iş akışı ve kayıt yönetimi, çözümleme ve raporlama araçları); araç ile etkinlik eşleştirme tablosu. | |
| 08.03 | El ile yürütülen kayıt, onay ve raporlama adımları belirlenmiş olmalı; otomasyon fırsatları değerlendirilerek karara bağlanmalı ve kararlar kayıt altına alınmalıdır. | El ile yürütülen adımların listesi; otomasyon değerlendirme notu ve uygulama ya da erteleme kararları. | |
| 08.04 | İş ortağı ve tedarikçi personeli için çalışan yolculuğu modelleri, çalışma ve sözleşme biçimine göre uyarlanmış olmalı; bu personelin kayıtları kurumun işgücü envanterinde izlenmelidir. | Dış kaynaklı personel için uyarlanmış yolculuk modeli; sözleşme referansları ve envanterde dış personelin görünürlüğünü gösteren çıktı. | |
| 08.05 | Dış kaynağa verilen işgücü ve yetenek yönetimi etkinlikleri tanımlanmış olmalı; stratejik ve taktik kararların kurumda kaldığı yetki kaydıyla gösterilmeli ve dış danışman katkısıyla yürütülen çalışmalarda nihai karar kurum rolü tarafından kayda bağlanmalıdır. | Dış kaynak kapsam tanımı ve ilgili sözleşme maddeleri; yetki matrisi; danışman raporlarına karşılık gelen kurum karar kayıtları (karar veren rol ve tarih). |